Nagelmackers maakt gebruik van cookies om uw surfervaring te verbeteren. Daardoor kunnen we beter voldoen aan uw behoeften en voorkeuren.
Wenst u meer informatie of weigert u het gebruik van cookies? Klik hier. Verdergaan op de website

20 juni 2019

Generatiesprong – Verwerping door een erfgenaam Stand van zaken in ieder gewest

Astrid Dutré

Estate Planner

Een gedeeltelijke generatiesprong: interessant voor u wanneer de nalatenschap openvalt?

Schrijf je in op de nieuwsbrief

De generatiesprong of generation skipping is een thema dat vaak terugkomt als we het over successieplanning hebben. Die generatiesprong kan door de grootouders georganiseerd worden via een testament, een schenking of een erfovereenkomst.

Hebben de grootouders tijdens hun leven geen initiatief genomen naar de kleinkinderen toe, dan kunt u dat zelf doen op het ogenblik van hun overlijden.

Wanneer hun nalatenschap openvalt, hebt u als erfgenaam een drievoudige keuze: de erfenis zuiver aanvaarden dan wel ze aanvaarden onder voorrecht van boedelbeschrijving of de erfenis verwerpen.

Laat ons het voorgaande illustreren aan de hand van een voorbeeld: uw moeder overlijdt. Op dat moment bent u zelf 60 jaar en komt u financieel niets tekort om nu en in de toekomst in uw behoeften te voorzien. Uw kinderen daarentegen zouden best wel een duwtje in de rug kunnen gebruiken. Wat kunt u doen om hen te helpen?
 

1. U verwerpt de nalatenschap – Optie voor alle Belgische nalatenschappen

Sinds 2012 kan elke erfgenaam de erfenis verwerpen ten voordele van zijn eigen afstammelingen. Iedere erfgenaam heeft die mogelijkheid, ongeacht de woonplaats van de overledene.

U kunt de nalatenschap van uw moeder dus verwerpen ten gunste van uw kinderen. Door die verwerping zullen uw kinderen uw plaats in de erfenis innemen. U neemt die beslissing op het moment dat de nalatenschap openvalt. De verwerping dient voor de notaris te gebeuren. Het is niet mogelijk de erfenis slechts gedeeltelijk te verwerpen. Het is een alles-of-nietsverhaal! Als u verwerpt, erft u niets. Door de verwerping vermijdt u een dubbele overgang, namelijk die van de grootouder naar zijn kind/ouder en vervolgens die van het kind/ouder naar zijn kind (het kleinkind) en bijgevolg ook een dubbele belastingheffing. In rechte lijn variëren de tarieven van 3 tot 30% in Wallonië en Brussel en van 3 tot 27% in het Vlaams Gewest.
 

De successierechten behoren tot de bevoegdheden van de gewesten. Ieder gewest heeft zijn eigen tarieven. Om de toepasselijke tarieven te bepalen, bekijkt men de laatste fiscale woonplaats van de overledene op het moment van zijn overlijden. Heeft de overledene in de laatste vijf jaar voor zijn overlijden in verschillende gewesten gewoond, dan gelden de tarieven van het gewest waar de overledene in die periode van vijf jaar het langst gewoond heeft.


Verwerpt u de erfenis, dan ontvangen uw kinderen de erfenis en zullen er slechts een keer successierechten (of erfbelastingen) moeten betaald worden.

De verwerping wordt in heel België door dezelfde juridische regels beheerst en geregeld. Juridisch heeft de verwerping door de erfgenaam dezelfde gevolgen. Op fiscaal vlak bestaat er naargelang het bevoegde gewest echter een verschil in de successierechten (of erfbelastingen) die de kleinkinderen moeten betalen.

  • In het Vlaams Gewest wordt de te betalen erfbelasting voor ieder kleinkind bepaald op basis van het erfdeel dat ze ontvangen. Dat levert dus een direct fiscaal voordeel op: hoe meer de erfenis kan opgesplitst worden, hoe minder erfbelasting er moet betaald worden.
  • In het Waals en het Brussels Hoofdstedelijk Gewest geldt uitdrukkelijk dat de schatkist geen nadeel mag ondervinden door die verwerping. Uw kinderen (de kleinkinderen) zullen bijgevolg samen de successierechten moeten betalen die u had moeten betalen indien u de nalatenschap niet had verworpen. Door de verwerping kunt u uw kinderen dus financieel helpen op het moment dat ze het nodig hebben. Het grootste nadeel is dat de verwerping een alles-of-nietsbeslissing is. Een gedeeltelijke verwerping is niet mogelijk.
    Dat verklaart waarom deze mogelijkheid geen groot succes werd sinds de invoering in 2012.

Zowel de Vlaamse als de Waalse decreetgever hebben op basis van de vorige regeling een nieuwe optie uitgewerkt waarbij in beide gewesten sinds kort een gedeeltelijke erfenissprong mogelijk is.

 

2.  Aanvaarding, gevolgd door een schenking die bestaat uit een verklaring van generatiesprong - Nalatenschap en schenking beheerst door het Waalse fiscale regime

Het Waalse parlement nam begin mei 2019 een voorstel van decreet aan waardoor een gedeeltelijke erfenissprong mogelijk wordt.

Vanaf de inwerkingtreding van artikel 141 van het Waalse Registratiewetboek (op een nog te bepalen datum) kunt u de nalatenschap van uw moeder aanvaarden en beslissen om, na de betaling van de successierechten, uw kinderen het geërfde vermogen deels of volledig te schenken zonder schenkingsrechten te betalen.

De roerende of onroerende schenking van het geërfde vermogen moet in rechte lijn gebeuren. Er is ook een notariële akte vereist waarin vermeld wordt dat het een ‘generatiesprongschenking’ betreft.

De schenking moet binnen de 90 dagen plaatsvinden nadat de aangifte van nalatenschap ingediend werd (dus ongeveer binnen de 7 maanden na het overlijden).

Deze generatiesprong wordt gewestelijk geregeld. Zowel uw moeder als u dienen bijgevolg Waalse residenten te zijn. De woonplaats van uw kind speelt geen rol.

De schenking kan niet gebeuren met een voorbehoud van vruchtgebruik.

 

3. De gedeeltelijke erfenissprong (doorgeefschenking) – Nalatenschap en schenking beheerst door het Vlaamse fiscale regime

Voor overlijdens na 1 september 2018 is het voor een erfgenaam mogelijk om een gedeeltelijke erfenissprong te realiseren. We keren terug naar ons voorbeeld. U aanvaardt de nalatenschap en u betaalt de erfbelasting. Vervolgens doet u een schenking van alle of een deel van de geërfde goederen (of van eigen roerende goederen met dezelfde waarde). Die schenking kan vrij van schenkbelasting gebeuren voor zover de waarde van de geschonken goederen niet meer bedraagt dan de brutowaarde van de met erfbelasting bezwaarde goederen.

Die schenking dient voor een notaris te gebeuren binnen het jaar na het overlijden van de erflater. De schenking mag geen opschortende voorwaarde of termijn bevatten.

De gedeeltelijke erfenissprong wordt beheerst door Vlaamse regelgeving. Zowel uw moeder als u dienen Vlaamse  residenten te zijn. De woonplaats van uw kinderen (de kleinkinderen) speelt geen rol.

 

4. De gedeeltelijke erfenissprong – Nalatenschap en schenking beheerst door het Brusselse fiscale regime

Op dit moment is er nog geen gedeeltelijke erfenissprong mogelijk in Brussel. Het deels of volledig overslaan van een generatie is enkel mogelijk voor zover de grootouders bepaalde schikkingen hebben genomen naar hun kleinkinderen toe door middel van een schenking, erfovereenkomst of een testament.

De Vlaamse en Waalse decreetgever hebben het eenvoudiger gemaakt om een erfenis volledig of deels door te geven aan de eigen kinderen. Daarenboven maakt die regeling ook een fiscale optimalisatie mogelijk.

Op Brussel is het voorlopig nog even wachten …


Hebt u nog vragen? Onze adviseurs staan voor u klaar en brengen u graag in contact met onze specialisten van Estate Planning.

Maak een afspraak

 

Deze publicatie heeft een louter informatief karakter en verbindt geenszins de bank. Ze houdt geen rekening met uw persoonlijke situatie en kan in geen geval gelijkgesteld worden met een juridisch of fiscaal advies noch met een raad over financiële planning. Gezien de complexiteit van bepaalde operaties en hun implicaties op burgerrechtelijk en fiscaal vlak, raden wij u ten stelligste aan om uw notaris of persoonlijke adviseur te raadplegen. De huidige tekst is gebaseerd op de geldende wetgeving op 20 mei 2019.

Blijf op de hoogte


Bekijk de privacy verklaring.

Ik ga ermee akkoord om via e-mail commerciële informatie te ontvangen van Bank Nagelmackers nv.

Wat is uw doelstelling? Praat erover met een Nagelmackers-adviseur. Samen stelt u een strategie op die u naadloos naar uw bestemming brengt.

Maak een afspraak